TESANJ.NET stranica grada
Nezavisnost nije samo međunarodno priznanje,
ona je trajni proces unutrašnjeg sazrijevanja i političke odgovornosti.
Bosna i Hercegovina živi 34 godine obnovljene samostalnosti i nezavisnosti. Tako je bar što se tiče rezultata građanskog referenduma i međunarodnog priznanja. Hrvatska, Slovenija, Evropska zajednica i SAD su priznale Republiku Bosnu i Hercegovinu 6/7. april 1992. godine, Ruska federacija i Makedonija 17. aprila iste godine a 22. maja 1992. godine Republika Bosne i Hercegovina je primljena u Ujedinjene narode sa zastavom sa ljiljanima. Savezna Republika Jugoslavija (Srbija i Crna Gora) – nije priznala, a ista je primljena u Ujedinjene narode tek 2000. godine.
Gledajući na prvi pogled međunarodna priznanja nezavisnosti države Republike Bosne i Hercegovine, reklo bi se da je samo Srbija (kasnije se Crna Gora distancirala od te politike koju je vodio Milošević) bila protiv, i da je samo Srbija imala snažne aspiracije nad teritorijem Republike Bosne i Hercegovine. No, vrijeme je pokazalo da Milošević jeste bio ključni igrač, da je imao pod svojom kontrolom vojnu silu, ali da su mnogi imali različite ciljeve u odnosu na zvanične politike. Dogovor Milošević-Tuđman u Karađorđevu je bio još 1991. godine, tako da je Tuđman igrao dvostruku igru. Ali nije tu kraj priče, UN je zabranio naoružavanje Republike Bosne i Hercegovine, države koju je priznao, čiju zastavu sa ljiljanima je držao istočnoj strani Manhattana, na East Riveru, u New Yorku. Legalna vlada Republike Bosne i Hercegovine i Armija Republike Bosne i Hercegovine sa ljiljanima je dobila zabranu na naoružavanje radi odbrane.
No Dejtonski sporazum, mir, ustav je donio novo rješenje za Bosnu i Hercegovinu. Država Bosna i Hercegovina je izgubila naziv republika, a oni koji su je rušili dobili su naziv republika. Unutrašnja struktura Bosne i Hercegovine je mnogo bliža sporazumu u Karađorđevu iz 1991. godine nego međunarodnom priznanju iz 1992. godine. Oni koji su je brzo priznali, pravili su ustupke u Bosni i Hercegovini politikama Miloševića i Tuđmana, odnosno tadašnjim državnim politikama susjeda. No ni takav sporazum nije zadovoljio apetite nad Bosnom i Hercegovinom. Iako su te politike trebale biti kažnjene (međunarodnim mjerama), one su stimulirane kao takve međunarodnim rješenjem u Bosni i Hercegovini. Zato su te politike preživjele, nahranjene, i godinama nastavljaju djelovati u Bosni i Hercegovini komotno kao u svojoj kući.
Ne treba gajiti iluzije da će međunarodni faktori nešto više uraditi za Bosnu i Hercegovinu zbog interesa Bosne i Hercegovine, njenih građana i naroda, njenih stanovnika. Oni će to nastaviti raditi samo u mjeri sopstvenog interesa. A ostaje naša obaveza, obaveza stanovnika Bosne i Hercegovine, njenih građana i naroda, njenih javnih institucija, njene ekonomije, svih njenih društvenih segmenata a posebno onih koji imaju veći uticaj, veću podršku, veći kapital, veće znanje da podnesu veću sosptvenu žrtvu na podizanju društvene etike, izgradnji sinergije društvenih odnosa, sigurnosti i stabilnosti, jednakosti kako bi se nezavisnot kretala ka sopstvenoj autentičnosti.
Raduša, 1.3.2026
Fuad Šišić
Raduša 544
74260 Tešanj
